Saridje blog, sayfa 155

Değerleme

Ülkemizde akut bir değerleme problemi olduğu vaka. Para birimimiz bulunduğu sıralamayı hak etmiyor.

Çünkü hizmet ve işlerimizin karşılığı bu seviyeler değil. Sorunumuzun ise teknikten ziyade siyasi olduğu artık çok net.

Pazarlama için ise fiyatlama çok kritiktir. Ve avamın anladığının çok üstünde bir değer kavramı oyunudur.

Minibardaki gofret pahalıdır çünkü o 28 metrekarelik odada seçeneklerin kısıtlıdır.

Paramızın Zimbabve Doları ile aynı vitrinde sergilenmesi bir fiyat, enflasyon problemi değil değerleme problemidir.

Bu tarz cümleleri sık kurmam ama: Gözünü aç, minibara mecbur bırakıldığını gör. Uyan!

Zorunlu giriş

İstanbul Havalimanı dış hatlar karşılama Duty Free* mağazası seyahat yasaklarından sonra hasılatı toparlamak adına sağ ve soldan geçişleri bloklamış, mağazaya girmeyi zorunlu istikamet yapmıştı.

Dün akşam uzun bir aradan sonra bu yaklaşımın terk edildiğini gördüm. Barikatlar geçiş için kısmen kaldırılmış ama bu sefer de mağazanın sınırları neredeyse yürüyen merdivenin dibine kadar getirilmiş.

Ne umuyorlar bilmiyorum ama bunun da işe yaramayacağı kesin*.

Öncelikle, Duty Free müşteri profili kompleks değildir. Şu şekilde sınıflandırılabilir:

1- Motivasyonu yüksek alıcılar (Zaman veya ücret kısıtlaması yoktur, mağazanız yerin 5 kat altında olsa bile bu alıcı iner ve alır).

2- Olmasa da olurcular (Özellikle zaman belki motivasyon, tercih ve ücret kısıtlaması da olan, kararı pamuk ipliğine bağlı tüketiciler).

3- Ölsem almamcılar (“Satın almadan bu limandan çıkamazsın!” desen “Tamam o zaman, çıkmam!” diyecek olanlar. Bunlar ya kaybedecek 1 dakikası bile olmayan “Frequent Flyer’dır ya da parası olmayan, motivasyonu çok düşük kişilerdir).

Eğer sıralamada mutabıksak, üstüne oynaman gereken, ikna edilecek kitlenin 2. sınıftakiler olduğu barizdir.

Bunları kazanmak için, öncelikle mağazanın etkin ve zaman kazandıran bir modelle çalışması gerekir. Bu deneyimle ilgilidir. Güncellemenden sonra, hızı tecrübe eden ve modelinle teyitleşen tüketici, alım kaygısı zaman olduğunda bunu kendiliğinden giderecektir.

Motivasyon, niyet veya ücret kısıtlaması olan 2. sınıftaki diğer arkadaşları ikna serüvenin ise alana girmeden çok önce başlamalıdır. Bu da yakışıklı bir yatırım gerektirir. Başka alternatifi yoktur.

O yürüyen merdivene dayadığın vitrinleri körüğe bağlasan faydası olmaz.

*Sebelerini anlamak istersen ilgili yazıma profildeki linkten ulaşabilirsin.

Bu mağazanın geçişleri bloklaması ile ilgili Ağustos 2021’de yazmıştım. Birileri dinlemiş veya kendiliğinden uyanmış olacak ki, barikatlar kalktı. Umalım buna da kulak versinler.

İlgili yazımı okumak istersen link: saridje.com/post/zorunlu-gecis

Öngörü

iPhone ile ilgili kayda değer pazarlamacılar, teknoloji guruları ve önemli yöneticilerin yaptıkları hatalı öngörüleri bir kitaba sığdıramazsınız.

Bu bir mübalağa değildir. Gerçektir.

Konuştukları zaman, konum ve perspektiflerini derlediğinizde ise hepsinin bir bakıma anlaşılır ve haklı kaygıları olduğunu görürsünüz.

Yanıldılar çünkü tahminlerinde spesifiktiler.

Tahminde özellikli olmak ise beni korkutmaz.

Korkutan yıldız falı ve benzeri uhrevi kehanetlerin tahmin için kullandıkları genelliliktir:

“Bu hafta yeni bir başlangıç yapıp, bazı kapıları kapatacaksın…”

Yani, çok mümkün.

“Dünya bir felaket ile yerle bir olacak…” Oldu da, bilmediğimiz, beklemediğimiz bir şey değil.

Bir işin ilerisini kestirme bilgi ve tecrübenin işidir.

Bu araçları kullanarak yaptığın samimi ve spesifik tahminler tutmayabilir.

Yüzünün kızarmasına gerek yoktur. Bırak, o falcılara kalsın.

Atalet

İran’a son ziyaretim 4 yıl önceydi. Gözlemlediğim, not düştüğüm kadarıyla dünden bugüne hiçbir şey değişmemiş.

Bu ülke bazı yönleriyle 70’leri bazı yönleriyle de hala 90’ları yaşıyor. Bugünden elinde çok fazla bir şey yok.

Etrafımızda zamanın değiştirdiklerinden yakınan çok insan var.

Bu nostaljiklerin fark etmediği değişimin daha iyi ve farklı olanın etrafında örgütlendiğidir.

Bu ise yer değiştirmek değildir. Sevdiklerinle mailleşmek veya FaceTime hoşuna gitmiyorsa hala mektup yazabilirsin. Elini tutan yok.

Seçim şansım olduğunda hiç Zoom’dan yana olmadım. Çünkü bir video konferansın yüz yüze iletişimin yerini alma iddiasında olmadığını biliyorum.

Seçim yaptığımız şey statüko/süredurum ile hareket arasındadır.

Hareket ile birlikte gelen farklılığı, değişim ve gelişimi eylemsizlikle karıştırma.

O insanı öldürür.

"O daha iyi"

“O daha iyi…” sık duyarsın.

Ve hep daya iyisi vardır.

Bazen daha iyinin problemi varlığı değil hep kıt tarafta olmasıdır.

Bu ise bir bakıma bir adil dağılım ve fırsatların eşitliği problemidir*.

Ve evet, zor bir problemdir.

Çünkü özgürlük, adalet ve eşitlik daha iyiye erişim için anahtardır.

O daha iyiyse bu üçlü lehine çalışıyor demektir.

*Maruz kalanın eşit ölçüde çok çalıştığını varsayıyoruz.

Kaza değil

Hatalar önlenebilirdir. Bu sadece bir tespit değil bir olgudur* da.

Hata ile kaza (İstem dışı zarar) arasında ise çok belirgin bir çizgi vardır.

Ve genellikle ikisi birbirine karıştırılır.

Blog’ta bir imla veya içerikteki sorun kazanın konusu iken, bugün Akabe* limanında yaşanan ve 10 kişinin ölümüne neden olan olay ise bir hatadır.

Ülkemizin içinde bulunduğu sosyo-ekonomik durum bir kaza değil, bir hatadır.

Hatalar ise kazaların aksine beklenmedik, olağanüstü koşulların değil, seçimlerin sonucudur.

Dikkatsizlik, cimrilik, inat ve kibir…

Geçiştirilmemelidir.

İşini yap

Politik olanla argümanın sorgulandığı faydalı bir tartışma yapamazsın ve üretken olamazsın.

Çünkü politik olan için gerçekler, doğruluk ve etkinlik önemli değildir.

Yarın uyanıp adım atacağın dünya yine aynı, eski politik dünya olacak.

Tartışma. Olgulara odaklan. İşini yap.

Nihayetinde zaman politik olanın aleyhine işliyor.

Gelişimin mayası

Motivasyon gelişim gösterme ile korelasyondadır.

Yüksek motivasyon bazen yanlış anlaşılır çünkü insanların çoğu kısa vade sonuçlara odaklıdır.

Oysa motivasyonu yüksek kişiler aktif varlıklardır.

Gelişim onları daha da motive eder dolayısıyla kalkınma onlar için bir kültüre dönüşür.

Kalkınma bir kültürse mayası motivasyondur.

Evet, mayanın kokusu keskindir ve bazsını rahatsız edebilir. Ancak gelişim için tek katalizördür.

Sabret ve dinle; gelişecektir.

Kurak satış

Bilirsin çok yazdım: Satış skorla, pazarlama sıra dışı olanla ilgilenir.

İki kavram da aynı toprağın mahsülü iki farklı nebat gibidir. Aynıyken bir o kadar farklıdır.

Haliyle karıştırılır ve bu gayet normaldir.

Üst segment bir mağaza giriyorum…

Satış elemanı: Size nasıl yardımcı olabilirim?

Ben: Kolay gelsin (Yüzüne bakmadan yürüdü).

Bana yardımcı olabileceğine inanmam için alternatif:

Satış elemanı: Hoş geldiniz, ceketiniz ne kadar güzelmiş, nereden aldınız?

Ben: (Gülümsedi, artık muhabbete hazır) Hoş bulduk (…)

Dükkanın dikkatimizi çekmiş olabilir, bu sana güveneceğimiz anlamına gelmez.

Skora takılmadan konuş bizimle, anla ve öğren. Sonra öğret ve sat.

Satışın kurağından pazarlamanın vahası bir kaç adım…

Sinyal

Bugün bir kişi bana “Meslektaşım…” diye seslendi.

Beni avukat zannetti. Bozmadım.

Bir devlet binasının girişinde ise danışma zannedildim.

Bazımız gün boyu yaşadığımız etkileşimlerin sadece eylemlerimizin ürünü olduğunu düşünür. Hatalıdır.

Bakışınız, kıyafetiniz ve durduğunuz yer bile kasıtsız sinyal verir.

Çoğumuz ise bilinçsiz ama güçlü birer alıcıdır.

İyi pazarlama bilinçli alıcısına anlaşılır sinyaller verir.

Bilinçsiz alıcısını ise eğitir.