Tutarlı ve güçlü bir şirket olmanın arkasında, her açıdan ele alınmış sağlam bir Pazarlama stratejisi vardır.
Bunun için de dev bir işletmeye sahip olmanıza gerek yoktur. İyi bir hikâyeyle desteklenmiş bir girişim olmanız yeterlidir. Ancak nihayetinde en uç noktaya ulaşabilmek için başlamanız gereken yer bellidir: Pazarlama.
Aksinin %100 başarısız olacağına dair sizi kolaylıkla ikna edebilirim.
Pazarlamanın dinamiklerini, markaların püf noktalarını, iş modellerinin can alıcı yönlerini ve iletişimin arkasındaki stratejiyi anlamak için ciddi zaman harcıyorum.
Ancak asla bu işlerin bir şablonla açıklanabileceği yanılgısına kapılmadım. Ne yazık ki özellikle birçok mikro ajans böyle bir hayal dünyasında yaşıyor.
Elimizde sihirli bir değnek ya da küre yok.
Sadece öğrenmekten çekinmeyen güçlü bir motivasyon ve varsa yaratıcı bir beyin…
Hepsi bu kadar.
Birkaç gün önce önüme güzel bir prodüksiyon düştü: Bağdat Caddesi’nde bir kafe girişimi. Baba filmiyle ilinti kurarak kısa bir film çekmişler. Bir okuyucum da mesaj atmış: “Abi, nasıl buldun?” diye.
“Abi, çok iyi,” dedim. “Ama sence Starbucks ilk 10 yılında böyle bir iş yapmış mıdır?”
Cevap: Tabii ki hayır.
Pazarlamanın birçok aşaması var. Bugün prodüksiyonun görece kolaylaşması ve bir şeyleri yapabiliyor olmamız, onları yapmamız gerektiği anlamına gelmiyor.
Önce sağlam çalışan bir iş modeli; gösteriş, belki sonra.
“Taşı gediğine koymak” ya da önemli bir noktaya parmak basmak…
Pazarlama için etki yaratmak kadar değerli değildir.
Dolayısıyla, hayır, “Yapıştırdım cevabı” bir pazarlama taktiği değildir.
Pazarlama zaman alır.
“Yeter artık, anladık, klişe bu!” diyebilirsin. Evet, tıpkı “Liyakat lazım…” zırvası gibi bu da klişe olabilir. Ve evet, her şey zaman alır.
Ama ısrarla yazmak ve konuşmak zorundayım: Elinde tuğla ve harç ya da traktör ve toprakla bir şey inşa edip üretmekle; soyut kavramlar, fikirler, hikâyeler ve iletişim katmanlarında tepinmek arasında ciddi bir motivasyon farkı vardır. Birinde süreç somuttur, ilerleme gözle görülür. Diğerinde ise gerçekten ciddi zaman alır.
Nike’ın “Just Do It”i 1988’de ortaya çıktı. Apple’ın pazar payı ancak 2000’lerde ivme kazandı. Amazon’un yatırımcıları ise 10 yıl boyunca kâr kokusu bile alamadı.
Pazarlama zaman alır.
Eğer sabrın ve motivasyonun yoksa, hiç başlama derim.
Çok samimiyim: Zaman kaybedersin.
Ve unutma, dünyanın küçük, gürültüsüz işletmelere de ihtiyacı var.
Dün, Trump Birleşik Krallık’ın konuğuydu. Onuruna verilen yemekte Kral Charles’ın yaptığı konuşmayı açıp bir dinleyin derim.
Büyük devlet; blöf, şatafat ya da saraylarla değil, yetiştirdiğiniz insan kalitesiyle, ürettiğiniz bilimle ve sağladığınız fırsat eşitliğiyle olunur.
Her ne kadar medya ve tüm aşırı sol gruplar aksini iddia etse de, sol entelektüeller (örneğin Yanis Varoufakis) bile şu gerçeği kabul ediyor: Trump’ın en büyük silahı, açıklığıdır.
Öngörülebilirlik, genel kanının aksine, son derece değerli bir özelliktir. Sadece kendinize değil, çevrenizdekilere de hazırlanmaları için zaman tanırsınız.
Bugün Türkiye’nin en büyük aktif sorunlarından biri: Öngörülemezliktir.
Perspektif çok önemlidir. Fincher’ın aynı merdiven sahnesini 38 kez çekme sebebi bize ilk bakışta absürt gelebilir. Nihayetinde perdede gördüğümüz şey Fincher’ın dünyası olsa bile, izleyicinin perspektifi bu dünyayı bambaşka şekilde tarif edecektir.
Peki ya duygu? Ya ürettiği duygu müşterekse?
İşte bu, 38. çekimin arkasındaki motivasyonu açıklayabilir.
Unutmayın, pazarlamanın en önemli işi duygudur.
Eğer duyguda buluşturamıyorsak, işimizi iyi yapmamışız demektir.
Dene, test et. Tekrarla.
Hiçbir zaman insanların seçimlerinin arkasındaki nedenleri ve motivasyonu tam olarak anlama şansımız olmayacak. Neden o saat? Neden o tişört? Neden Starbucks’taki latte’ye maliyetinin yetmiş katı ödeme?
Tahminlerin olabilir. Ama gerekçeleri tam olarak anlama ihtimalin neredeyse imkânsızdır. Bunun bizim için en hileli tarafı şudur: Bazı işler sadece olması gerektiği gibi oluyormuş hissi verir.
Ancak kesinlikle rastlantısal değildir.
Her seçim, arkasında onlarca öykü barındırır.
Ve bu davranış biçimlerinin çoğu, uzun vadeyi -hatta kendisinden bile sonrasını- düşünen birileri tarafından tasarlanmıştır.
Temet Nosce.
Matrix’in meşhur ettiği “Know thyself”, yani “Kendini tanı” mottosu.
Kendini tanı… Peki, nasıl?
Pazarlama dünyasının buna cevabı çok nettir:
Ne tüketirsen osun.