Saridje blog, sayfa 181

Söz verip tutmadığında:

1- Seninle ilgisi olmayan iki, üç, dört ve belki beşinci aşamadaki insanları zarara sokarsın. Çünkü söz verdiğin kişilerin taahhüdüne bel bağlanmıştır. Bu zincir reaksiyon ise bir bakıma krizin tanımıdır.

2- Zaman neredeyse hepimizin aleyhinde çalışmaya başlar.

Söz vermek bir girişimdir. Eğer girişimin ilgisiz kişileri zarara sokuyor ve herkese zaman kaybettiriyorsa; girişme.

Ve illaki bir title/unvan ihtiyacın varsa: Entrepreneur/Girişimci yerine Committed/Adanmış’ı dene.

İnsanların arzuladıkları şeyleri elde etme şekline yön verebilirsin veya neyi arzulayacakları konusunda belirleyici olabilirsin.

Mesela Getir ile Nazım Salur veya Yemeksepeti ile Nevzat Aydın birincisini sağladı.

Atatürk ve Lincoln gibiler ikincisini…

Bu ikisi birbiri ile karıştırılır ve fakat çok farklıdır.

Ancak ikisi de sağlam bir pazarlamaya ihtiyaç duyar.

“Yeni yüzümüzle hizmetinizdeyiz!” yerine:

-Yeni hizmet anlayışımızla,

-Yeni teknolojimizle,

-Yeni ürünlerimizle,

-Yeni ekibimizle,

-Yeni stratejimizle, demen bizi daha çok heyecanlandırabilir.

Çünkü vitrinleri ve logonu güncellemek eğlenceli olsa da fark yaratacak değişiklikler önemsemeyi gerektirir.

Ve belki de problem eski yüzünde değildi.

Düşünmende fayda var.

Göçmen krizi iki başlıkta sorun türetiyor: Kültür ve eğitim.

Eğer tanımadığınız biri eğitimliyse kültürel çeşitliliğini tolere edersiniz. Çünkü eğitilmeye yatkınlık bir kültürel koddur. Aksi hoş görülmez.

Bu nedenle ABD, Kanada ve Avrupa’nın ekseriyeti agresif göçmen eğitim programları uygular. Kültür çeşitliliği bu şekilde absorbe edilir.

Bir göçmenin düğününde hangi müzikle eğlendiği, öğle yemeğinde ne yediği veya kişiyi neyin tatmin ettiği çok önemli değildir. Önemli olan bunları yaparken mahallesine, şehrine, ülkesine ve dünyaya olan sorumluluklarının bilincide olup olmadığıdır.

Türkiye’nin göçmen problemi ise kendi kültürel kodlarındaki komplikasyonlar nedeniyle daha da karmaşık hale gelmiştir.

Türkiye kendi insanını eğitemez haldeyken göçmenleri ıslah etme yükü ile -maalesef- derin bir çıkmazdadır.

Pazarlamanın ise bu yarışta rolü büyüktür. Çünkü pazarlamacılar tescilli kültür yaratıcılarıdır.

Mesela bir kişi bir çöp parçasını bencilce yere atarken diğeri yine bencillikle yerden alıp çöp kutusuna atabilir.

Çünkü neredeyse yaptığımız her şey yapmamaktan daha iyi hissettirdiği için yapılır. Ve hataya düşme ‘daha iyi’ alengirli bir kavramdır. ‘Daha iyi’ birinci durumda sadece “Bana fiziksel zevk veriyor!” dedirtebilir. Diğerinde ise “Yaptığım katkılar ve iyilikler hakkında kendime anlattığım hikaye bana haz veriyor!” anlamına gelebilir.

İkincisi, yani öykülü eylemi üretmek pazarlamanın işidir.

Seni daha ‘iPhone 12’ eskimeden 13’ü çıkartarak tatminsiz ve memnuniyetsiz biri haline getirebiliriz. Ya da yetinmeyi ve kanaati öğretebiliriz.

Türkiye’nin kısa ve orta vade “Göçmen Krizi Çıkış Stratejisi”* pazarlamanın ayakları altındadır.

*Böyle bir strateji yok. Bunu uydurdum. Keşke olsa.

Birine “Yanılmışım, fikrimi değiştireceğim!” dedirtmek neredeyse imkansızdır.

Çünkü insanlar geçmişte sahip oldukları perspektif ve bilgi birikiminin yetersizliği ile yüzleşmeyi sevmezler.

Alternatif yeni ve daha doğru kararlar aldırma girişimindedir.

Bu ise ancak yeni bir öykü ile olur. Ve pazarlama budur*.

*Eğer bu yazı seni düşündürdüyse paylaş.

Camın buğulaşmasını engelleyen bir ürün satın aldım. Ambalajında “Lütfen İçmeyin!” uyarısı vardı.

Üretici bu uyarının anlamsızlığının farkında. Ancak bir noktada, biri bu ürünü içmiş, hasta olmuş ve üreticiyi sorumlu tutmuş.

Etrafımızda bu insanlar var. Yanlış seçimlerine, hatalı yatırımlarına suçlu arayanlar…

Onlardan biriysen şöyle düşün:

Internet’te hangi içerikleri tüketeceğine, nelere hayır veya evet diyeceğine, bugün ne öğrenmeyi seçeceğine kim karar veriyor?

Sen.

Hep işe yarayan ve hiç şaşırtmayan tek kısayol uzun yoldur.

Bu blogun gündemi motivasyon, hayat dersi veya koçluk değildir.

Ancak dikkat et:

Tutarlılık ve istikrar uzun yolun ürünleridir ve bu elementler istisnasız başarıya götürür.

Evet uzun yol sebat gerektirir ama kısa yolun tekrarı çoktur. Nihayetinde daha çok zaman kaybettirir.

Günümüzde sahtenin tespiti zordur. Çünkü sahteye biz gönüllü olduk: CGI’lar, Deepfake’ler ve aslında Internet’in kendisi büyük ölçüde sahtedir.

Sahtenin yaygın ve rağbet gördüğü mecrada iki komplikasyon yaşanır:

1- Caveat emptor (Latince: Alıcı sakınsın!) atmosferi hüküm sürer. Satıcı malının arkasında durmaz, alıcı paranoyaklaşır.

2- Picasso sendromu: Orijinal olan sahteden ayırt edilemez hale gelir.

Birincisi çok açıktır: Aynı içeriğe (Video, fotoğraf, haber vd.) bakan iki kişiden biri “Alıcı sakınsın!” etkisi altında en kötüsünü farz eder. Bu tutum iletişim problemlerine sebep olur.

İkincisi ise Picasso’nun meşhur öyküsündeki gibi gelişir:

Satıcılar piyasada dolanan eserlerin gerçekliğini test etmek için ustayı atölyesinde ziyaret ederler. Picasso’nun bir arkadaşı bu diyaloglara şahid olur. Usta aynı gün gelen 3-4 esere sahte deyip gönderir.

Arkadaşı bu eserlerden birinin gerçek olmasına rağmen neden sahte damgası yediğini merakla sorar. Picasso hiç tereddüt etmeden cevap verir: “Sık sık sahte resimler de çizerim!”

Birinci komplikasyon güven ikincisi değerleme ile ilgilidir. İşte bu yüzden ikisinin bir sahtenin hüküm sürdüğü bir piyasa/ekonomi, iş modeli veya pazarlama krize teşnedir.

Tanrıyla ve tümdengelirseniz bağlı her otoriteyle aranızda iki tür ihtilaf olabilir:

Koydukları kurallar uymazsınız veya otoritenin kapsamı nispetinde eylemlerini sorgularsınız.

Birincisi itaatle, ikincisi sorumluluk ile alakalıdır.

Birincisinde tüm suç açıkça otoriteye aittir ve bu alışveriş itaat eden için baştan çıkarıcı bir alışkanlığa dönüşebilir.

İkincisi ise cezalandırmayı veya eş koşmayı hedefleyen bir kovuşturma değil aksine geliştirmeyi, değiştirmeyi ve daha iyisini hedefler.

İkincisi şunu iyi bilir:

Sorumluluk üstlenmek, otoriteye bel bağlamak ve boyun eğmekten yeğdir.

Adil bir otorite ise buna dünden razıdır.

Bir araba tutkununun arabasının arızasıyla uğraşı ona en az sürüşü kadar haz verebilir. Aynı şekilde bir kayakçı için mesele en kolay pistten aşağı inmek değildir.

Mesele zorluk ve güzellikleri ile birlikte tutkun olduğun şeyi yaşamaktır.

Eğer yarın böyle bir iş için yola çıkmayacaksan, alternatiflerini sorgula.

Hayırlı haftalar.